Państwowa Służba Hydrogeologiczna – funkcja państwowa prowadzona przez PIG-PIB. Rozpoznaje, bilansuje i chroni wody podziemne. Publikuje MHP 1:50 000, Bank HYDRO, ocenę stanu JCWPD.
Państwowa Służba Hydrogeologiczna (PSH) to ustawowa funkcja rozpoznawania, bilansowania i ochrony wód podziemnych w Polsce, prowadzona przez Państwowy Instytut Geologiczny – PIB (PIG-PIB). Publikuje Mapę Hydrogeologiczną Polski 1:50 000, Bank HYDRO i ocenę stanu JCWPD. Podstawa: art. 380–384 Ustawy z 20.07.2017 r. – Prawo wodne (Dz.U. 2024 poz. 1087 t.j.).
Państwowa Służba Hydrogeologiczna (PSH) to ustawowa funkcja państwa w zakresie rozpoznawania, bilansowania, monitorowania i ochrony wód podziemnych. Powierzona została Państwowemu Instytutowi Geologicznemu – Państwowemu Instytutowi Badawczemu (PIG-PIB) jako zadanie statutowe finansowane z budżetu Ministerstwa Klimatu i Środowiska. Zakres zadań określa art. 380–384 Prawa wodnego.
Główne produkty udostępniane przez PSH:
Dla kupującego działkę PSH jest źródłem danych regionalnych – mapa to filtr, nie dowód. Przed kosztownym odwiertem warto skonsultować arkusz MHP i pobliskie wpisy z Banku HYDRO, ale ostateczną informację o głębokości i jakości wody na konkretnej parceli daje dopiero wiercenie kontrolne i sąsiedzkie studnie.
Granica vs PIG-PIB: PSH to funkcja państwowa – zbiór zadań przewidzianych ustawą. PIG-PIB to instytut – państwowa osoba prawna, której tę funkcję powierzono. Równolegle PIG-PIB prowadzi Państwową Służbę Geologiczną (PSG) – siostrzaną funkcję dla wód powierzchniowych nieobejmuje, ale obejmuje kartografię geologiczną i ochronę zasobów surowcowych.
Jak korzystać z zasobów PSH przy ocenie działki:
✕Mapa Hydrogeologiczna Polski mówi, że woda jest na 6 m – wystarczy mi taka studnia.
✓MHP 1:50 000 podaje uśrednione parametry dla obszaru kilku km². Pod konkretną działką głębokość pierwszego zwierciadła może być inna – decyduje lokalna morfologia, miąższość utworów słabo przepuszczalnych i odległość od cieku. Przed inwestycją w studnię zweryfikuj wpisy z Banku HYDRO dla działek sąsiednich i zleć wiercenie kontrolne (koszt 1 500–3 500 PLN).
Podstawa: Art. 380 ust. 1 Ustawy z 20.07.2017 r. – Prawo wodne (Dz.U. 2024 poz. 1087 t.j.)
✕PSH wydaje pozwolenia wodnoprawne na pobór wody.
✓PSH gromadzi dane i wydaje opinie hydrogeologiczne, ale nie wydaje decyzji administracyjnych. Pozwolenia wodnoprawne (na pobór wód podziemnych powyżej 5 m³/dobę, odprowadzanie ścieków, wykonanie ujęcia) wydaje dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie. PSH jest tu doradcą i recenzentem opracowań hydrogeologicznych.
Podstawa: Art. 389–397 Ustawy z 20.07.2017 r. – Prawo wodne (Dz.U. 2024 poz. 1087 t.j.)
Zadania Państwowej Służby Hydrogeologicznej określa art. 380–384 Ustawy z 20.07.2017 r. – Prawo wodne (Dz.U. 2024 poz. 1087 t.j.). Wykonawcą PSH jest Państwowy Instytut Geologiczny – Państwowy Instytut Badawczy (PIG-PIB) na podstawie aktu powierzenia ministra właściwego ds. gospodarki wodnej. Wymagania dla dokumentacji hydrogeologicznej i geologiczno-inżynierskiej, którą opiniuje PSH, ustala Rozporządzenie Ministra Środowiska z 18.11.2016 r. ws. dokumentacji hydrogeologicznej i geologiczno-inżynierskiej (Dz.U. 2016 poz. 2033) – akt zastąpił wcześniejsze Rozporządzenie z 15.12.2011 r. (Dz.U. 2011 nr 291 poz. 1714). Zasady prowadzenia monitoringu wód podziemnych – Rozporządzenie Ministra Klimatu z 22.07.2021 r.
Sprawdź dane hydrogeologiczne PSH dla swojej działki
Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie to organ administracyjny – wydaje pozwolenia wodnoprawne, zarządza majątkiem hydrotechnicznym, prowadzi inwestycje przeciwpowodziowe i pobiera opłaty za usługi wodne. PSH (Państwowa Służba Hydrogeologiczna) to funkcja naukowo-techniczna w PIG-PIB – gromadzi dane, prowadzi monitoring i wydaje ekspertyzy. Wody Polskie decydują, PSH dostarcza wiedzy.
Tak. Arkusze Mapy Hydrogeologicznej Polski 1:50 000 są bezpłatnie dostępne przez geoportal hydrogeologiczny PSH (geologia.pgi.gov.pl) i przez geoportal.gov.pl. Można je przeglądać online albo pobierać jako pliki rastrowe i wektorowe. Bezpłatny jest również dostęp do Banku HYDRO. Płatne są wyłącznie specjalistyczne opracowania zlecone (ekspertyzy na potrzeby projektów inwestycyjnych).
Bank HYDRO to centralna baza otworów wiertniczych, studni gospodarskich, ujęć przemysłowych, źródeł i piezometrów. Dla każdego punktu można odczytać profil geologiczny (warstwy gruntowe z głębokością), poziom zwierciadła wody, wydajność, parametry pompowania i analizy fizykochemiczne. Dla typowej działki w okolicy znajdziesz najczęściej 3–10 wpisów w promieniu 1 km – wystarczająco, by oszacować lokalne warunki hydrogeologiczne.
PIG-PIB (Państwowy Instytut Geologiczny)
Państwowy Instytut Geologiczny – Państwowy Instytut Badawczy. Centralny instytut nauk o Ziemi (od 1919 r.). Prowadzi PSG (geologia), PSH (hydrogeologia), bazy danych (Bank HYDRO, CBDG, SOPO).
JCWPD (Jednolite Części Wód Podziemnych)
Jednolite Części Wód Podziemnych – administracyjne jednostki bilansowania wód podziemnych w UE. W Polsce 174 JCWPD w cyklu 2022–2027. Filtr regionalny, nie dowód lokalny – poziom na działce potwierdza tylko odwiert.
Hydroportal ISOK
Publiczny portal map zagrożenia i ryzyka powodziowego prowadzony przez IMGW-PIB w ramach systemu ISOK – główne źródło danych o strefach zalewowych w Polsce.
Geotechnika
Dziedzina inżynierii badająca właściwości gruntu pod budowę – opinia geotechniczna (1 000–3 000 PLN) określa nośność, poziom wód i zagrożenia.